Maýyp dostlaryň gündelik durmuşynyň aýrylmaz bölegi hökmünde kömekçi enjamlar durmuşa köp amatlylyk we kömek getirýär.
Maýyp arabalarynyň esaslary
Maýyp arabasy konsepsiýasy
Maýyp arabasy ýöremäge kömek edip we onuň ornuny tutup bilýän tigirli oturgyçdyr. Ol ýaralananlaryň, syrkawlaryň we maýyplaryň öýlerinde sagalmagy, daşalmagy, lukmana görünmegi we daşaryk çykmagy üçin möhüm ulag serişdesidir.
Maýyp arabasynyň roly
Maýyp arabalary diňe bir fiziki taýdan maýyplaryň we hereketi çäkli adamlaryň ulag zerurlyklaryny kanagatlandyrmak bilen çäklenmän, eýsem has möhümi, maşgala agzalarynyň hereket etmegini we hassalara ideg etmegini ýeňilleşdirýär, hassalara maýyp arabalarynyň kömegi bilen maşk etmäge we jemgyýetçilik işlerine gatnaşmaga mümkinçilik berýär.
Maýyp arabasynyň ölçegi
Maýyp arabasy uly tekerlerden, kiçi tekerlerden, el tekerlerinden, tekerlerden, tormozlardan, oturgyçlardan we beýleki uly we kiçi böleklerden ybarat. Maýyp arabasyny ulanýanlar dürli funksiýalary talap edýändikleri üçin, arabalaryň ölçegleri hem dürli-dürli bolýar. Uly ýaşlylaryň we çagalaryň dürli beden görnüşlerine görä, olar çagalaryň we ulularyň arabalaryna bölünýär. Ýöne esasan, adaty arabanyň umumy ini 65 sm, umumy uzynlygy 104 sm we oturgyjyň beýikligi 51 sm.
Maýyp arabasyny saýlamak hem örän kyn mesele, ýöne ulanmagyň amatlylygy we howpsuzlygy üçin laýyk maýyp arabasyny saýlamak zerurdyr. Maýyp arabasyny satyn alanyňyzda, oturgyjyň giňliginiň ölçegine üns beriň. Iň gowy giňlik ulanyjy oturan wagty iki ýabynyň ýa-da budunyň arasyndaky aralyk we 5 sm, ýagny oturandan soň her tarapda 2,5 sm boşluk galýar.
Maýyp arabasynyň gurluşy
Adaty maýyp arabasy, adatça, dört bölekden ybarat: maýyp arabasynyň çarçuwasy, tigirler, tormoz enjamy we oturgyç. Maýyp arabasynyň esasy bölekleriniň funksiýalary aşakda gysgaça beýan edilýär.
1. Yzky tekerler: agramyň köp bölegini göterýär. Tekeriň diametri 51, 56, 61, 66 sm. Berk tekerleri talap edýän käbir ulanyş şertlerinden başga, esasan pnewmatik tekerler ulanylýar.
2. Kiçi tigirler: Diametrleri 12, 15, 18 we 20 sm. Uly diametrli tigirler kiçi päsgelçiliklerden we ýörite halylardan aňsatlyk bilen geçýär. Şeýle-de bolsa, diametri gaty uly bolsa, tutuş maýyp arabasynyň eýeleýän giňişligi artar we hereketi aňsatlaşdyrar. Adatça, kiçi tigirler uly tigirleriň öňünde bolýar, ýöne aşaky aýak paraplegiýasyndan ejir çekýän adamlaryň ulanýan maýyp arabalarynda kiçi tigirler köplenç uly tigirleriň arkasynda ýerleşýär. Iş wagtynda kiçi tigiriň ugrynyň uly tigir bilen perpendikulýar bolmalydygyny, ýogsam agdarylmagynyň aňsatdygyny bellemeli.
3. El tigir halkasy: maýyp arabalaryna mahsus bolan diametri uly we uly tigir halkasyndan 5 sm kiçi. Gemiplegis bir el bilen hereketlendirilende, saýlamak üçin kiçi diametrli başga bir tigir goşulýar. El tigir halkasy adatça hassanyň tarapyndan gönüden-göni iteklenýär.
4. Tekerler: Üç görnüşli: berk, pnewmatiki turba we turbasyz pnewmatiki. Gaty görnüşlisi tekiz ýerde has çalt hereket edýär we partlamaga meýilli däl, şonuň üçin ony iteklemek aňsat, ýöne deň däl ýollarda gaty titreýär we teker ýaly giň oýukda galanda ony çykarmak kyn; Howa bilen doldurylan içki turbalary bolanlary iteklemek kyn we deşmek aňsat, ýöne titreme berk görnüşlilerden az; Turbasyz üflenýän görnüşleri oturmak üçin amatly, sebäbi olaryň içki turbasy ýok we deşilmeýär, şeýle hem olar içinden üflenýär, ýöne olary iteklemek berk görnüşlilerden has kyn.
5. Tormoz: Uly tekerleriň her birinde tormoz bolmaly. Elbetde, eger sürüji diňe bir elini ulanyp bilýän bolsa, ol bir elini ulanyp tormozlamaly, ýöne iki tarapdaky tormozlary işletmek üçin uzaldyjy steržen goýup bolýar.
Tormozyň iki görnüşi bar
Çentikli tormozlar
Bu tormoz howpsuz we ygtybarly, ýöne has köp tagalla talap edýär. Sazlamadan soň, ulag eňňitde hem tormozlap bilýär. Eger ol 1-nji derejä sazlanyp, tekiz ýerde tormozlap bilmese, ol ýaramsyz hasaplanýar.
Tormozlary aç/ýap
Ryçagyň prinsipi ulanylyp, tormozlar birnäçe birleşme arkaly basylýar. Onuň mehaniki artykmaçlygy, oýuk görnüşli tormozyň berk bolmagynda, ýöne ol çalt döwülýär. Näsagyň tormoz güýjüni ýokarlandyrmak üçin, tormoza köplenç uzaldyjy steržen goşulýar, ýöne bu steržen aňsatlyk bilen zaýalanýar we yzygiderli barlanmasa, howpsuzlyga täsir eder.
6.Oturgyç: Onuň beýikligi, çuňlugy we ini hassanyň beden gurluşyna, şeýle hem material teksturasyna baglydyr. Umuman, çuňlugy 41,43 sm, ini 40,46 sm we beýikligi 45,50 sm.
7. Oturgyç ýastygy: Basyş ýaralarynyň öňüni almak üçin oturgyç ýastyklary aýrylmaz element bolup durýar we ýastyklaryň saýlanmagyna uly üns berilmelidir.
8. Aýak we aýak daýançlary: Aýak daýançlary çarpaz görnüşli ýa-da bölünen görnüşli bolup biler. Iki görnüşli daýançlar hem bir tarapa süýşürilip bilner. Aýak daýançlarynyň beýikligine üns bermeli. Eger aýak daýançlary gaty ýokary bolsa, kalçanyň bükülme burçy gaty uly bolar we iskial tuberozlyga has köp agram goşular, bu bolsa bu ýerde basyş ýaralarynyň döremegine aňsatlyk bilen sebäp bolup biler.
9. Arka daýanç: Arka daýançlar ýokary ýa-da pes bolup biler, şeýle hem egilip ýa-da egilmän bilner. Eger hassanyň deňagramlylygy we göwresini dolandyrmagy gowy bolsa, hassanyň has köp hereket etmegi üçin aşaky arkaly maýyp arabasyny ulanyp bolýar. Başgaça bolsa, ýokary arkaly maýyp arabasyny ulanmaly.
10. Goltuklar: Umuman, ol oturgyç ýüzünden 22,5-25 sm beýiklikde bolýar. Käbir goltuklar beýikligini sazlap bolýar. Şeýle hem, okamak we iýmek üçin goltuga iýmit goýup bolýar.
Maýyp arabalarynyň ulanylyş çägi we aýratynlyklary
Bazarda maýyp arabalarynyň köp görnüşi bar. Materiallaryna görä, olary alýumin erginine, ýeňil materiallara we pola bölmek bolýar. Görnüşine görä, olary adaty maýyp arabalaryna we ýörite maýyp arabalaryna bölmek bolýar. Ýörite maýyp arabalaryny şu aşakdakylara bölmek bolýar: dynç alyş sport maýyp arabalary seriýasy, elektron maýyp arabalary seriýasy, oturgyç tarapyndaky maýyp arabalary ulgamy, dik durmaga kömek edýän maýyp arabalary seriýasy we ş.m.
Adaty maýyp arabasy: esasan maýyp arabasynyň çarçuwasyndan, tekerlerden, tormozlardan we beýleki enjamlardan ybarat.
Ulanylyş çägi: aşaky aýak-aýak maýyplygy, gemiplegiýa, döşüň aşagyndaky paraplegiýa bolan adamlar we hereketi çäkli bolan gartaşan adamlar.
Aýratynlyklar: hassalar özbaşdak hereket edýän ýa-da aýrylyp bilinýän gol daýançlaryny, hereket edýän ýa-da aýrylyp bilinýän aýak daýançlaryny ulanyp bilýärler, şeýle hem enjamy daşarda göterilende ýa-da ulanylmaýanda buklap we saklap bolýar
Modeline we bahasyna görä, ony şeýle bölüp bolýar: gaty oturgyç, ýumşak oturgyç, pnewmatiki teker ýa-da berk teker.
Ýöriteleşdirilen maýyplar arabasyOl deňeşdirme boýunça doly funksiýalara eýedir. Ol diňe maýyplar we hereketi çäkli adamlar üçin ulag serişdesi bolmak bilen çäklenmän, eýsem başga funksiýalara hem eýedir.
Maýyp arabasyny saýlamak
Maýyp arabalarynyň köp görnüşi bar. Iň köp ýaýranlary umumy maýyp arabalary, ýörite maýyp arabalary, elektrikli maýyp arabalary, ýörite maksatly (sport) maýyp arabalary we hereket üçin niýetlenen skuterlerdir.
Umumy maýyplar arabasyUmumy maýyplar arabasy takmynan dört tigirli oturgyç görnüşinde bolýar. Yzky tigir uly, el tigirli, yzky tigirine tormozlar hem goşulýar, öň tigir bolsa kiçi, rul dolandyrmak üçin ulanylýar. Maýyplar arabasynyň yzky bölegine aýlanmaga garşy tigir goşulýar.
Umuman alanyňda, maýyp arabalary ýeňil we gatlanyp bilner.
Ol umumy keselleri ýa-da gysga möhletli hereket kynçylyklary bolan adamlar üçin amatlydyr we uzak wagtlap oturmak üçin amatly däl.
Ýöriteleşdirilen maýyplar arabasyNäsagyň ýagdaýyna baglylykda, güýçlendirilen ýük göterijilik, ýörite oturgyç ýastygy ýa-da arka daýançlary, boýun goldaw ulgamlary, sazlanyp bolýan aýaklar, aýrylyp bilinýän nahar stollary we ş.m. ýaly köp dürli aksesuarlar bar.
Elektrikli maýyplar üçin oturgyçElektrik motorly maýyp arabasy.
Dolandyryş usulyna baglylykda, käbirleri joystik ulanýarlar, beýlekileri bolsa kelle ýa-da dem alyş ulgamy ýaly dürli açarlary ulanýarlar.
Agyr paraliz keselinden ejir çekýänler ýa-da uzak aralyga hereket etmeli bolýanlar üçin, kognitiw ukyby gowy bolsa, ýöne hereket üçin has giň ýer gerek bolsa, elektrikli maýyp arabasyny ulanmak gowy saýlawdyr.
Ýörite maksatly (sport) maýyp arabasy: Dynç alyş sporty ýa-da ýaryşlar üçin ulanylýan ýörite dizaýn edilen maýyplar arabasy.
Köp duş gelýänleri ýaryş ýa-da basketbol, tans hem örän seýrek duş gelýänlerdir.
Umuman aýdylanda, ýeňillik we berklik aýratynlyklardyr we köp sanly ýokary tehnologiýaly materiallar ulanylýar.
Hereketli ulagGartaşan adamlaryň köpüsi tarapyndan ulanylýan maýyp arabalarynyň giň kategoriýasy. Umuman, üç tigirli we dört tigirli ulaglara bölünýär, elektrik hereketlendirijisi bilen hereketlendirilýär, tizlik çäklendirmesi sagatda 15 km we ýük göterijiligine görä derejelendirilýär.
Maýyp arabalarynyň tehniki hyzmaty
- Maýyp arabasyny ulanmazdan öň we bir aýyň dowamynda boltlaryň boşalandygyny barlaň. Eger olar boşalsa, wagtynda berkidiň. Adaty ulanyş wagtynda ähli bölekleriň gowy ýagdaýdadygyna göz ýetirmek üçin her üç aýda bir gezek barlag geçirilmelidir. Maýyp arabasyndaky dürli berk gaýkalary (esasanam yzky teker okunyň berkidiji gaýkalaryny) barlaň. Eger boşalma ýüze çyksa, olary wagtynda sazlaň we berkidiň.
- Eger maýyp arabasy ulanylanda ýagyşa duçar bolsa, ony wagtynda süpürmeli. Adaty ulanylýan maýyp arabasyny hem ýumşak we gurak mata bilen ýygy-ýygydan süpürmeli we maýyp arabasyny uzak wagtlap ýalpyldawuk we owadan saklamak üçin poslama garşy mum bilen örtmeli.
- Aýlanýan mehanizmiň hereketini we çeýeligini yzygiderli barlaň we ýaglaýjy serişde ulanyň. Eger 24 dýuýmlyk tigiriň okuny haýsydyr bir sebäp bilen aýyrmaly bolsa, gaýkanyň berk berkidilendigine we ony gaýtadan oturdylanda boşalmajakdygyna göz ýetiriň.
- Maýyp arabasynyň oturgyjynyň çarçuwasynyň birleşdiriji boltlary boş birikdirijlerdir we olary berkitmeli däl.
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 19-njy maýy